مجوز صنفی چیست؟ شرایط صدور و درخواست مجوز صنفی

درخواست مجوز صنفی چه شرایطی دارد؟ مشاغل مختلفی در بازار اقتصادی امروزی وجود دارد که افراد برای ورود به این مشاغل و فعالیت در آن باید مدارک و مجوزهای مرتبط را داشته باشند، یکی از مدارک و مجوزهای صادر شده توسط نهادهای قانونی برای بسیاری از مشاغل، مجوز کسب و کار و یا پروانه کسب و کار است.

برای آشنایی بیشتر با مجوز صنفی و نحوه ارائه درخواست مجوز جهت اخذ پروانه کسب در این مقاله به موضوعات مرتبطی پرداخته‌ایم که می‌توانید از آن‌ها کمک بگیرید تا نرم‌افزار فرداد و حسابداری آنلاین مدیریتی کسب و کارتان دچار اختلال و مشکلات دیگر نشود.

مجوز صنفی چیست؟

مجوز صنفی یا مجوز کسب و کار چیست؟ همان‌طور که می‌­دانید تاسیس هر نوع محل کسب و کاری نیاز به داشتن یک مجوز است، این مجوز که با نام پروانه کسب و یا مجوز صنفی شناخته می‌­شود، با درخواست متقاضی راه اندازی کسب و کار با ارائه مدارک و مستندات، توسط صنف مربوطه صادر می­‌گردد.

به عبارت دیگر مجوز کسب و کار یا مجوز صنفی، اجازه­‌ای است که از طرف واحد صنفی مربوطه و به درخواست متقاضی و طبق مقررات قانون نظام صنفی صادر و در اختیار متقاضی قرار می­‌گیرد. با داشتن این مجوز شخص می­‌تواند نسبت به راه اندازی کسب و کار موردنظر اقدام کند.

درگاه ملی صدور مجوزهای کسب و کار

دیگر دوران کاغذبازی‌های خسته‌کننده و رفت‌وآمدهای مکرر بین ادارات برای گرفتن یک امضا تمام شده است. امروزه تمام فرآیند درخواست مجوز صنفی از طریق یک پنجره واحد به نام درگاه ملی مجوزهای کسب و کار، انجام می‌شود.

این سامانه با هدف تسهیل صدور مجوزها و حذف امضاهای طلایی راه‌اندازی شده است. یعنی شما به عنوان متقاضی، بدون نیاز به مراجعه حضوری به اتحادیه، تنها با ورود به سایت mojavez.ir می‌توانید شرایط لازم برای شغل مورد نظر خود را مطالعه کرده و درخواستتان را ثبت کنید. این درگاه هوشمند، شما را مستقیماً به درگاه تخصصی صادرکننده مجوز (G4B یا نوین اصناف) وصل می‌کند و تا لحظه صدور نهایی، امکان پیگیری لحظه‌ای پرونده درخواست مجوز صنفی را به شما می‌دهد.

مدارک لازم برای درگاه ملی مجوزها

قبل از اینکه پشت سیستم بنشینید و فرآیند درخواست مجوز صنفی را آغاز کنید، بهتر است مدارک زیر را آماده داشته باشید تا در حین ثبت‌نام دچار وقفه نشوید. خوشبختانه در سیستم جدید، بسیاری از استعلام‌ها، به صورت آنلاین و خودکار انجام می‌شود، اما داشتن اطلاعات زیر الزامی است:

• سیم‌کارت فعال: حتماً باید به نام خود متقاضی (کد ملی شخص) باشد.
• اطلاعات هویتی: کارت ملی و شناسنامه (برای اتباع خارجی، گذرنامه یا کارت آمایش).
• کد پستی دقیق: کد پستی محل کسب‌وکار (مغازه یا دفتر) که با نشانی شما در اداره پست مطابقت داشته باشد.
• اطلاعات ملک: سند مالکیت یا اجاره‌نامه معتبر (دارای کد رهگیری).
• عکس پرسنلی: اسکن باکیفیت عکس ۴×۳.

با آماده‌سازی این موارد، سرعت شما در ثبت درخواست مجوز صنفی بسیار بالاتر خواهد رفت.

نحوه ثبت نام در درگاه ملی مجوزهای کشور

حالا نوبت به مرحله اصلی می‌رسد. برای ثبت‌نام، اصلا نگران نباشید چون محیط سایت بسیار ساده طراحی شده است. برای ارسال موفق درخواست مجوز صنفی کافیست مراحل زیر را به ترتیب طی کنید:

1. وارد سایت mojavez.ir شوید.
2. در کادر جستجو، نام شغل یا فعالیت مدنظر خود (مثلاً خیاطی، سوپرمارکت و…) را بنویسید و جستجو کنید.
3. روی گزینه «راهنمای دریافت» کلیک کنید تا شرایط را ببینید و سپس دکمه «درخواست صدور مجوز» را بزنید.
4. در این مرحله به پنجره ملی خدمات دولت هوشمند منتقل می‌شوید؛ شماره موبایل خود را وارد کرده و کد تایید را بزنید.
5. پس از احراز هویت، فرم‌های مربوطه (کد پستی، تعهدنامه و…) را تکمیل کنید.

پس از اتمام این مراحل، یک کد رهگیری (QR Code) به شما داده می‌شود که نشان‌دهنده ثبت نهایی درخواست مجوز صنفی شماست.

ثبت نام مجوز کسب و کار اینترنتی

اگر قصد راه‌اندازی فروشگاه آنلاین یا کسب‌وکار مجازی را دارید، مسیر درخواست مجوز صنفی شما کمی متفاوت اما همچنان آنلاین است. برای این دسته از مشاغل، علاوه بر پروانه کسب، دریافت «اینماد» (نماد اعتماد الکترونیکی) نیز ضروری است.

برای ثبت‌نام مجوز اینترنتی:

• در درگاه ملی مجوزها، عبارت «کسب و کار اینترنتی» را جستجو کنید.
• شما به سامانه اینماد هدایت می‌شوید تا دامنه سایت خود را ثبت کنید.
• پس از تایید فنی سایت و احراز هویت، پرونده شما به صورت خودکار برای اتحادیه کشوری کسب‌وکارهای مجازی ارسال می‌شود.

توجه داشته باشید که در درخواست مجوز صنفی اینترنتی، داشتن یک وب‌سایت فعال (یا پیج فروشگاهی متصل به پلتفرم‌های مورد تایید) و درگاه پرداخت الزامی است.

سامانه صدور مجوز کسب و کار

سامانه صدور مجوز کسب و کار که در واقع همان درگاه ملی مجوزهای کشور به آدرس اینترنتی g4b.ir است، با هدف کاهش رفت و آمدهای افراد و سهولت در صدور مجوز کسب و کار، طراحی و راه اندازی شده است؛ افرادی که می­‌خواهند نسبت به راه اندازی کسب و کاری اقدام کنند، باید با مراجعه به این سامانه با رعایت اصول مدیریت و ضمن بارگذاری مدارک درخواست خود را ارائه دهند.

درگاه ملی مجوزهای کشور با هدف سهولت و شفاف سازی صدور مجوز کسب و کارها طراحی شده است

درگاه ملی مجوزهای کشور

درگاه ملی مجوزها به آدرس اینترنتی WWW.g4b.ir طبق ماده 7 قانون اجرای سیاست­‌های اصل 44 قانون اساسی مصوب (1387) و اصلاحات بعدی آن طراحی و راه اندازی شده است، این درگاه به عنوان مرجع رسمی مجوزهای کسب و کار ایران در نظر گرفته شده است.

درگاه ملی مجوزهای کشور با هدف سهولت و شفاف سازی صدور مجوز کسب و کارها است، برای صدور مجوز در درگاه ملی مجوزهای کشور باید بخش، شاخه، زیر شاخه و کسب و کار مورد نظر توسط متقاضی انتخاب شود، یعنی طبقه بندی مشاغل را به خوبی انجام دهد.

پس از ارائه درخواست مجوز صنفی در این سامانه و انجام مراحل مشخص شده در صورت واجد شرایط بودن، برای متقاض مجوز مربوطه صادر می‌­شود.

شرایط درخواست مجوز صنفی و صدور آن

هر شخصی که بخواهد واحد صنفی راه اندازی کند قبل از سپردن هر گونه تعهد، اجاره یا خرید محل فعالیت، باید جهت اخذ مجوز لازم به اتحادیه صنف مربوطه و یا سامانه صدور مجوز کسب و کار مراجعه و درخواست مجوز صنفی کتبی خود را ارائه و یا در سامانه ثبت نماید. شرایط درخواست پروانه صنفی به شرح موارد زیر می‌باشد:

• • متقاضی باید تابعیت جمهوری اسلامی ایران باشد؛ در خصوص اتباع بیگانه، این اشخاص باید پروانه کار معتبر از وزارت کار و امور اجتماعی و پروانه اقامت معتبر از وزارت کشور داشته باشند.
  • فرد متقاضی باید مدارک و مستندات خواسته شده را به صنف مربوطه ارائه نماید و یا در سامانه جواز کسب بارگذاری کند.
  • شخص باید صلاحیت فنی برای مشاغل خاص را طبق آیین نامه داشته باشد.
  • اداره نظارت بر اماکن عمومی نیروی انتطامی باید نسبت به راه اندازی کسب و کار مورد نظر در محل مشخص شده موافقت کند.

درخواست مجوز صنفی

اولین مرحله در صدور مجوز کسب و کار از طرف صنف مربوطه ارائه درخواست مجوز می­‌باشد، این درخواست در گذشته به صورت کتبی و با مراجعه حضوری و ارائه به صنف صورت می‌­گرفت، اما امروزه با راه اندازی سامانه اصناف ایرانیان و درگاه ملی مجوزهای کشور به نشانی https://mojavez.ir با ثبت درخواست و به صورت غیرحضوری انجام می­‌پذیرد.

صدور مجوز صنفی

برای صدور، تمدید، تغییر مالکیت مدیریت اجرایی و عملیاتی واحد صنفی در سال­‌های قبل افراد باید به صنف مربوطه مراجعه می­‌کردند، اما با راه اندازی درگاه ملی مجوزها و سامانه ایرانیان اصناف متقاضی می‌­تواند از طریق سامانه پیشخوان مجوزها درخواست مجوز صنفی را ثبت و سپس از گزینه “تکمیل درخواست سامانه پیشخوان مجوزها” در سامانه ایرانیان اصناف درخواست خود را تکمیل نماید.

نحوه ثبت نام مجوز کسب و کار در هر شغلی

در مطالب قبل نیز گفته شد که امروزه به جای مراجعه حضوری به اصناف و تکمیل فرم درخواست پروانه کسب در اتحادیه­‌های صنفی افراد می‌­توانند ضمن مراجعه به سامانه‌­های تعیین شده با ثبت نام در سامانه و تکمیل فرم ثبت نام پروانه کسب، از میان لیست انواع پروانه کسب، نسبت به تقاضای پروانه کسب اقدام نمایند.

یکی از کاربردهای پروانه کسب این است که مدیران می‌توانند، به عنوان ضمانت نامه بانکی و یا دریافت وام مضاربه‌ای و وام‌های دبگر از آن استفاده نمایند. آموزش نحوه ثبت نام در درگاه ملی مجوزهای کشور جهت دریافت جواز کسب اینترنتی الزامی است که در تصویر زیر به مراحل ثبت نام اشاره نموده‌ایم.

مراحل ثبت نام در درگاه ملی برای دریافت مجوز صنفی

مدارک مورد نیاز جهت درخواست مجوز صنفی

نحوه ثبت نام مجوز کسب و کار در مطالب قبل شرح داده شد، در صورتی که شخصی بخواهد نسبت به ثبت نام پروانه کسب الکترونیکی اقدام نماید، باید نسبت به آماده سازی مدارک زیر اقدام نماید:

• • سند مالکیت، اجاره نامه، صلح نامه، هبه، قرارداد مشارکت، مبایعه نامه و یا قرارداد کاری رسمی و یا عادی
  • گواهی دوره‌های آموزشی احکام تجارت و کسب و کار در چارچوب دستورالعمل آموزش
  • کارت ملی متقاضی برای اتباع ایرانی
  • تصویر گذرنامه و پروانه کار برای اتباع خارجی
  • گواهی پایان خدمت و یا معافیت دایم یا موقت از خدمت دوره ضرورت برای موسس، مدیر، مربی و مدرس
  • تصویر رضایت نامه محضری شرکاء (در مشارکت های مدنی و قهری )
  • تصویر آگهی روزنامه رسمی مربوط به آخرین تغییرات هیات مدیره و اقامتگاه شرکت برای اشخاص حقوقی
  • تصویر اساسنامه برای اشخاص حقوقی
  • تصویر مصوبه هیات مدیره مبنی بر معرفی مدیرعامل یا یکی از اعضای هیات مدیره برای اخذ پروانه کسب در اشخاص حقوقی

روش دریافت مجوز صنفی بدون مراجعه حضوری به اتحادیه­‌ها

برای دریافت مجوز صنفی برای سیستم اطلاعات مدیریت با هدف راه اندازی یک کسب و کار مشخص امری زمان‌بر و وقت گیر است، این روش از اخذ مجوز کسب و کار که در گذشته مرسوم بود، علاوه بر زمان‌بر بودن آن مشمول هزینه­‌های ایاب و ذهاب و هزینه‌های دیگر نیز می‌­گردید.

دولت با هدف کاهش مدت زمان صدور مجوز و کاهش هزینه­‌ها اقدام به راه اندازی سامانه صدور مجوز کسب و کار نموده است، برای دریافت مجوز صنفی بدون مراجعه حضوری به اتحادیه­‌ها افراد باید به سامانه درگاه ملی مجوزها مراجعه و در این سامانه ثبت نام نمایند.

دریافت مجوز تابلوی صنفی

بعد از ثبت درخواست مجوز صنفی و صدور این مجوز، بیشتر واحدهای اقتصادی برای معرفی کسب و کار خود خواستار نصب تابلو در سردر واحد صنفی خود هستند، برای این امر شخص متقاضی باید ضمن تهیه مدارک و مستندات مربوطه نسبت به ارائه درخواست مجوز طرح تابلوی سردر مغازه‌ها و واحدهای صنفی به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی اقدام نمایند.

بعد از ارائه درخواست و طی فرآیند تعیین شده و سپس صدور مجوز تابلوهای صنفی، متقاضی می‌­تواند نسبت به نصب نسبت تابلو در سردر واحد صنفی خود اقدام نماید، در صورتی که تابلو تبلیغاتی محسوب شود، متقاضی باید با ارائه مدارک به سازمان زیباسازی برای دریافت مجوز از این سازمان نیز اقدام نماید.

تسهیل روند صدور مجوز صنفی در ایران

با توجه به توضیحات ارائه شده در مطالب قبل و همچنین با توجه به زمان‌بر بودن صدور مجوز صنفی در ایران، دولت با هدف تسهیل روند صدور مجوز اقدام به راه اندازی سامانه اصناف ایرانیان و درگاه ملی مجوزها نموده است، با همکاری سازمان­‌های مرتبط و متقاضیان روند صدور مجوز تسهیل می‌­یابد.

چالش‌های مجوز کسب‌وکار در ایران

نظام اعطای مجوز به واحدهای صنفی برای آغاز فعالیت، امری رایج در تمامی کشورهای جهان است، اما چالش­‌هایی در ایران در خصوص صدور مجوزهای کسب و کار در ایران وجود دارد. از جمله این چالش­‌ها به موارد درج شده در جدول می‌توانیم اشاره کنیم:

مجوز کسب و کارهای اینترنتی

کسب وکار اینترنتی به معنی فروش کالا و خدمات در بستر اینترنت است، برای راه اندازی کسب و کار اینترنتی باید شخص با ایجاد برنامه تجاری، شناخت بازار هدف و رقیبان و علم بازاریابی آشنایی کافی داشته باشد؛ علاوه بر داشتن علم و آگاهی برای راه اندازی کسب و کار اینترنتی باید مجوز کسب و کار اینترنتی نیز اخذ شود.

همانند سایر مجوزها، مجوز کسب و کار اینترنتی نوعی تاییدیه مبنی بر قانونی بودن فعالیت کسب و کار اینترنتی است، برای راه اندازی کسب و کار اینترنتی شخص باید دو دسته مجوز شامل مجوزهای عمومی یا همان دریافت نماد اعتماد از سایت اینماد و مجوزهای اختصاصی برای هر صنف را اخذ نماید. در تصویر زیر شرایط دریافت مجوز کسب و کار اینترنتی را شرح داده‌ایم.

مجوز کسب و کار اینترنتی، نشان‌دهنده قانونی بودن فعالیت کسب و کار اینترنتی است

مراحل دریافت مجوز کسب و کار اینترنتی

برای دریافت مجوز کسب و کار اینترنتی اشخاص حقیقی و حقوقی ضمن آماده سازی مدارک و مستندات مربوطه باید در سامانه تعیین شده ثبت نام نمایند، قابل ذکر است که اشخاص حقوقی قبل از مراجعه به سایت باید نسبت به ثبت شرکت اقدام کنند، مراحل صدور مجوز کسب و کار اینترنتی به شرح موارد زیر می‌باشد:

• • راه اندازی کسب وکار اینترنتی مطابق چک لیست­‌های مرکز توسعه تجارت الکترونیکی صورت می­‌گیرد.
  • ثبت تقاضا توسط متقاضی در سامانه اینماد (ارجاع تقاضای کسب و کار مشمول قانون نظام صنفی توسط مرکز توسعه تجارت الکترونیکی بلافاصله پس از ارزیابی و براساس فهرست مرکز اصناف و بازرگانان ایران به سامانه اصناف ایرانیان)
  • بارگذاری مدارک مورد نیاز توسط متقاضی در سامانه اصناف ایرانیان
  • تکمیل پرونده توسط اتحادیه و انجام استعلام­‌های ضروری توسط اتحادیه
  • صدور و ارائه مجوز کسب و کار اینترنتی (پس از تطبیق مدارک بارگذاری شده با اصل آن) به متقاضی در صورت مورد تایید بودن مدارک و مستندات ارائه شده
  • اعطای نماد اعتماد الکترونیکی همزمان با صدور پروانه کسب

سوالات متداول

۱. درگاه ملی صدور مجوزهای کسب و کار چیست؟

سایتی به آدرس mojavez.ir است که به عنوان تنها مرجع رسمی ثبت درخواست و صدور انواع مجوزهای شغلی و صنفی در کشور فعالیت می‌کند.

۲. برای درخواست مجوز صنفی به کجا مراجعه کنیم؟

دیگر نیازی به مراجعه حضوری نیست؛ تمام مراحل باید به صورت اینترنتی و از طریق درگاه ملی مجوزها (mojavez.ir) انجام شود.

۳. زمان صدور مجوز کسب و کار چقدر است؟

برای مجوزهای «ثبت‌محور» (آنی) حداکثر ۳ روز کاری و برای مجوزهای «تاییدمحور» (نیاز به بازدید و استعلام) بسته به نوع شغل، زمان متفاوتی تعریف شده است.

۴. هزینه ثبت نام در درگاه ملی مجوزها چقدر است؟

ثبت درخواست اولیه در درگاه ملی مجوزها رایگان است، اما هزینه‌های قانونی (مثل حق عضویت اتحادیه، تمبر مالیاتی و…) در مراحل نهایی باید پرداخت شود.

۵. آیا برای درخواست مجوز صنفی نیاز به کارت پایان خدمت است؟

بله، برای آقایان متقاضی پروانه کسب، داشتن کارت پایان خدمت، معافیت دائم یا گواهی اشتغال به تحصیل (معافیت تحصیلی) الزامی است.

۶. اگر درخواست مجوز رد شد چه کنیم؟

در صورت رد درخواست، دلیل آن در سامانه ذکر می‌شود. شما می‌توانید پس از رفع نواقص (مثلاً اصلاح کد پستی یا مدارک)، مجدداً درخواست دهید یا اعتراض خود را ثبت کنید.

۷. کد رهگیری مجوز را گم کرده‌ام، چه کنم؟

با ورود مجدد به کارپوشه خود در درگاه ملی مجوزها (با شماره موبایل)، می‌توانید به تمام سوابق و کدهای رهگیری درخواست‌های قبلی دسترسی داشته باشید.

۸. مجوز ثبت‌محور و تاییدمحور چه تفاوتی دارند؟

مجوز ثبت‌محور فقط با تکمیل مدارک و تعهدنامه به صورت آنی صادر می‌شود، اما مجوز تاییدمحور نیاز به بازدید کارشناس، تاییدیه اماکن یا بهداشت دارد.

۹. آیا اتباع خارجی می‌توانند درخواست مجوز صنفی بدهند؟

بله، اتباع مجاز با داشتن گذرنامه معتبر و پروانه کار می‌توانند طبق قوانین خاص برای برخی مشاغل درخواست مجوز دهند.

۱۰. شناسه یکتا چیست؟

شناسه یکتا همان پروانه کسب الکترونیکی است (یک کد QR) که جایگزین پروانه‌های کاغذی قدیمی شده و داشتن آن برای هر واحد صنفی الزامی است.

نتیجه‌گیری

افراد برای راه اندازی یک کسب و کار قانونی و استفاده از تسهیلات ارائه شده مانند وام­‌های بانکی، نیاز به اخذ مجوز از مراجع ذیصلاح دارند، این مرجع که با نام اتحادیه اصناف شناخته می­‌شود، متولی صدور پروانه کسب و کار است. امروزه فرآیند درخواست مجوز صنفی تا صدور، تمدید تحت سامانه­‌های مشخصی پیاده سازی شده است.

در مقاله‌ای که خواندید تمام شعی خود را کردیم تا بتوانید تمام مراحل و موارد درخواست مجوزهای کسب و کارها را شرح دهیم تا بتوانید در مواقع نیاز، با آگاهی کامل  از طریق سامانه مجوزها به صورت غیرحضوری اقدام نمایید و مجوز مربوطه را کسب نمایید. در پایان اگر سوالی دارید می‌توانید برایمان بنویسید تا کارشناسان در اسرع وقت پاسخ دهند.